|
Табиғат фермерҙары - мурауҙар
|
All by Design,
Dr. Jonathan C. O'Quinn
|
|
| Япраҡ киҫеүсе мурауҙар — ер йөҙөндә йәшәгән һанап бөткөһөҙ тере йән эйәләре төрөнән береһе, уларҙың йәшәү оҫталығы ғәжәпкә тиң, һәм улар кешеләрҙән башҡа тере матдәләрҙән үҙ аҙыҡтарын үҫтергән берҙән-бер хайуандар.
Был мурауҙарҙың личинкалары Лепиотацея ғаиләһенә ҡараған грибтар тарафынан барлыҡҡа килтерелгән «туҡлыҡлы тәнсәләр», йәғни гонгилидиялар менән туҡлана, улар тик япраҡ кисеүсе мурауҙар колонияһында ғына үҫә. Мурауҙар колонияһы төрлө ҙурлыҡтағы мурауҙар касталарына бүленә, һәр береһенең үҙенсәлекле роле бар. |
|
Уртаса ҙурлыҡтағы аҙыҡ эҙләүсе мурауҙар япраҡтарҙы эҙләп табып, бәләкәй кисәктәргә бүлә лә колонияға ҡайтара; унда үҫемлек матдәһе бәләкәйерәк мурауҙарға тапшырыла, улар япраҡтарҙы тағы ла бәләкәйерәк кисәктәргә тешләп, уларҙы тағы ла бәләкәйерәк мурауҙарға тапшыра, ә улар ҙа шул уҡ эште ҡабатлай.
Иң бәләкәй кисәктәр колонияның тәрән өлөшөндә урынлашҡан ҙур культура баҡсаларына ҡуйыла, унда улар грибтар үҫеше өсөн субстрат ролен башҡара. Колонияның иң бәләкәй мурауҙары был гриб баҡсаларын ҡарай, гонгилидиялар барлыҡҡа килгәндә уларҙы йыйып, йомортҡалар сыҡҡандан һуң мурау личинкаларына ашата. Баҡсаларын таҙа тотоу өсөн мурауҙар теләмәгән грибок төрҙәрен физик рәүештә сығарып ташлай, грибок үҫешенә ярҙам итеү өсөн аминокислоталар һәм ферменттар эшләп сығара, һәм үҙҙәренең тәндәрендә һәм эсендә үҫкән Streptomyces бактерияларынан тәбиғи антибиотиктар бүлеп сығара, был уларҙың грибоктарын пычраныуҙан һаҡлай.
Был — төрлө йәшәүсе организмдар камил гармонияла эшләй торған ҡатмарлы биологик система, ул этаплап йәки осраҡлы рәүештә барлыҡҡа килә алмай.
Bibliography
1. Sunjian, A. 2003. The Lurkers Guide to Leaf Cutter Ants.
Retrieved January 21, 2013, from
www.blueboard.com/leafcutters/index.htm
2. Bradshaw, C. 2013. Leafcutter ant. Encyclopædia Britannica Online.
Retrieved January 21, 2013, from
https://www.britannica.com
Figure caption:
Leaf cutting ant, Forest bachac: Atta cephalotes
Photo credit: Scott Bauer, USDA Agricultural Research Service,
Табиғат фермерҙары - мурауҙар
(Originally published in "Creation Matters" as: Nature’s Farmers)
<https://www.creationism.org/bashkir/CrsCmNaturesFarmers_ba.htm>
